Higienizacja zębów – czym różni się skaling, piaskowanie i polerowanie?

Skaling, piaskowanie, polerowanie.

 

Te trzy określenia często pojawiają się razem, dlatego łatwo odnieść wrażenie, że oznaczają dokładnie to samo.

 

W rzeczywistości każdy z tych etapów ma inne zadanie.

 

Najprościej: skaling pomaga usunąć kamień nazębny, piaskowanie służy przede wszystkim do oczyszczania powierzchni z osadów, biofilmu i niektórych przebarwień zewnętrznych, a polerowanie wygładza powierzchnię zębów po oczyszczeniu.

 

W zależności od stanu jamy ustnej profesjonalna higienizacja może obejmować wszystkie te procedury lub zakres dobrany indywidualnie do Pacjenta.

 

Nie chodzi więc o wykonanie zawsze identycznego „pakietu”.

 

Celem jest dokładne oczyszczenie jamy ustnej i stworzenie Pacjentowi dobrych warunków do utrzymania zdrowych zębów oraz dziąseł.

Higienizacja to profesjonalne oczyszczanie zębów wykonywane w gabinecie stomatologicznym.

 

Codzienne szczotkowanie i oczyszczanie przestrzeni międzyzębowych są podstawą higieny, ale w warunkach domowych nie zawsze jesteśmy w stanie usunąć wszystkie złogi.

 

Szczególnym problemem jest kamień nazębny.

 

Powstaje on w wyniku mineralizacji płytki bakteryjnej i po stwardnieniu nie daje się skutecznie usunąć zwykłą szczoteczką.

 

American Dental Association definiuje kamień jako twardy, zmineralizowany osad przylegający do powierzchni zębów lub ich korzeni. Skaling jest natomiast procedurą usuwania z powierzchni zębów płytki, kamienia i osadów.

 

Właśnie dlatego nawet osoba bardzo dokładnie dbająca o zęby może okresowo potrzebować profesjonalnego oczyszczenia.

Na powierzchni zębów regularnie tworzy się płytka bakteryjna, czyli miękki biofilm.

 

Jeżeli nie zostanie odpowiednio usunięta, może ulegać mineralizacji i stopniowo przekształcać się w twardy kamień.

 

Tempo tego procesu nie jest identyczne u każdego Pacjenta.

 

Znaczenie mogą mieć między innymi:

• – indywidualna higiena,
• – miejsca trudne do dokładnego oczyszczania,
• – ustawienie zębów,
• – obecność aparatu ortodontycznego lub uzupełnień protetycznych,
• – właściwości śliny,
• – indywidualna tendencja do odkładania się złogów.

 

Dlatego jedna osoba może zauważać kamień stosunkowo szybko, podczas gdy u innej odkłada się on wolniej.

Skaling to zabieg służący przede wszystkim do usuwania twardych złogów nazębnych.

 

To właśnie on jest najważniejszym etapem wtedy, gdy na zębach znajduje się kamień.

 

Podczas profesjonalnego oczyszczania wykorzystuje się odpowiednie instrumenty dobrane do konkretnej sytuacji.

 

Kamień może odkładać się:

• – nad brzegiem dziąsła,
• – w okolicy linii dziąseł,
• – a w określonych sytuacjach również pod dziąsłem.

 

Zakres potrzebnego postępowania zależy od stanu przyzębia.

 

Nie należy więc utożsamiać każdej rutynowej higienizacji z leczeniem periodontologicznym.

 

Jeżeli występuje choroba przyzębia i głębokie kieszonki, może być konieczne bardziej zaawansowane oczyszczanie powierzchni korzeni. ADA wyraźnie odróżnia takie leczenie od standardowego profesjonalnego oczyszczania.

W gabinetach stomatologicznych do usuwania kamienia często wykorzystuje się skaler ultradźwiękowy.

 

Końcówka urządzenia wykonuje bardzo szybkie drgania, które pomagają odrywać twarde złogi od powierzchni zęba.

 

Podczas zabiegu stosowana jest również woda, która chłodzi końcówkę i wypłukuje usuwane zanieczyszczenia.

 

W zależności od potrzeb oczyszczanie może być uzupełniane odpowiednimi narzędziami ręcznymi.

 

Najważniejszy jest końcowy efekt: powierzchnia zęba powinna zostać dokładnie oczyszczona z kamienia w zakresie wynikającym z potrzeb Pacjenta.

Może usunąć część złogów i osadów znajdujących się na powierzchni zębów, ale jego podstawowym zadaniem jest usunięcie kamienia.

 

Jeżeli problemem są przede wszystkim powierzchniowe osady oraz przebarwienia powstałe np. w wyniku spożywania niektórych produktów i napojów, bardzo przydatnym uzupełnieniem może być piaskowanie.

 

To właśnie tutaj pojawia się jedna z najważniejszych różnic pomiędzy obiema procedurami.

Piaskowanie to profesjonalne oczyszczanie powierzchni zębów za pomocą urządzenia wykorzystującego mieszaninę wody, powietrza i odpowiednio dobranego proszku.

 

Strumień kierowany jest na powierzchnie zębów, pomagając usuwać biofilm, miękkie osady oraz część przebarwień zewnętrznych.

 

Piaskowanie może być szczególnie pomocne w miejscach trudno dostępnych dla zwykłej szczoteczki.

 

W zależności od używanego systemu, proszku i wskazań sposób przeprowadzenia zabiegu może się różnić.

Kamień nazębny usuwa się przede wszystkim podczas skalingu.

 

To bardzo ważne rozróżnienie. Piaskowanie nie powinno być traktowane jako zamiennik usuwania twardych złogów.

 

Można to przedstawić w prosty sposób:

• – kamień – skaling,
• – osad i przebarwienia powierzchniowe – piaskowanie,
• – wygładzenie po oczyszczaniu – polerowanie.

 

W praktyce zabiegi często się uzupełniają.

 

Jeżeli Pacjent ma zarówno kamień, jak i osad, wykonanie kilku etapów może pozwolić dokładniej oczyścić powierzchnie zębów.

Piaskowanie może pomagać w usuwaniu zewnętrznych przebarwień powierzchniowych.

 

Mogą być one związane między innymi z:

• – kawą,
• – herbatą,
• – niektórymi produktami spożywczymi,
• – tytoniem.

 

Po oczyszczeniu zęby mogą dzięki temu wyglądać na jaśniejsze i czystsze.

 

Nie oznacza to jednak, że zostały wybielone.

 

I ta różnica ma bardzo duże znaczenie.

Nie. Higienizacja oczyszcza zęby. Wybielanie zmienia ich kolor.

 

Jeżeli ząb pokryty jest ciemnym osadem, po jego usunięciu może odzyskać swój naturalny odcień i wizualnie wydawać się znacznie jaśniejszy.

 

Nie jest to jednak efekt działania środka wybielającego.

 

Dlatego Pacjent, który zgłasza się z pytaniem: „Chcę mieć bielsze zęby – czy wystarczy piaskowanie?”

 

powinien najpierw ustalić, z czego wynika ich obecny wygląd.

 

Jeżeli głównym problemem jest osad, profesjonalne oczyszczenie może zrobić dużą różnicę.

 

Jeżeli natomiast Pacjent chce zmienić naturalny odcień szkliwa, potrzebne może być rozważenie wybielania.

Po usunięciu złogów powierzchnie zębów mogą zostać dodatkowo wygładzone. Właśnie temu służy polerowanie.

 

W zależności od zastosowanej techniki wykorzystuje się odpowiednie pasty oraz instrumenty przeznaczone do polerowania.

 

Celem jest uzyskanie możliwie gładkiej i czystej powierzchni.

 

Polerowanie może być więc ostatnim etapem profesjonalnego oczyszczania.

 

Nie zastępuje jednak skalingu, jeśli na zębach znajduje się kamień.

Często te procedury są wykonywane podczas jednej wizyty jako kolejne elementy profesjonalnej higienizacji.

Nie oznacza to jednak, że zawsze muszą wyglądać identycznie.

 

U jednej osoby głównym problemem będzie duża ilość kamienia.

 

U innej dominować będzie osad.

 

Jeszcze inny Pacjent może wymagać szczególnego sposobu oczyszczania ze względu na:

• – aparat ortodontyczny,
• – implanty,
• – korony,
• – mosty,
• – choroby przyzębia,
• – nadwrażliwość,
• – stan dziąseł.

 

Dlatego profesjonalna higienizacja powinna być procedurą dobraną do Pacjenta, a nie schematem wykonywanym wszystkim dokładnie tak samo.

U wielu Pacjentów rutynowa higienizacja nie wiąże się z silnym bólem. Odczucia są jednak indywidualne.

 

Większa wrażliwość może pojawić się między innymi wtedy, gdy:

• – występuje dużo kamienia,
• – dziąsła są objęte stanem zapalnym,
• – szyjki zębów są odsłonięte,
• – występuje nadwrażliwość,
• – złogi znajdują się również w okolicy poddziąsłowej.

 

Podczas zabiegu Pacjent może odczuwać drgania, chłód wody lub krótkotrwałą wrażliwość.

 

Jeżeli określone miejsca są szczególnie wrażliwe, warto powiedzieć o tym osobie wykonującej zabieg.

U części Pacjentów po usunięciu kamienia może występować czasowa zwiększona wrażliwość.

 

Zwłaszcza jeżeli wcześniej duża ilość złogów pokrywała okolice szyjek zębowych.

 

Po oczyszczeniu powierzchnia, która przez pewien czas była przykryta kamieniem, może silniej reagować np. na zimno.

 

Takie dolegliwości należy obserwować.

 

Jeżeli są intensywne, utrzymują się długo albo pojawiają się inne niepokojące objawy, warto skonsultować się ze stomatologiem.

Krwawienie dziąseł może być związane przede wszystkim z istniejącym stanem zapalnym.

 

Jeżeli w okolicy dziąseł przez dłuższy czas gromadziły się płytka bakteryjna i kamień, tkanki mogą być zaczerwienione, obrzęknięte oraz podatne na krwawienie.

 

Usunięcie złogów jest wtedy ważnym elementem postępowania, ale równie istotna pozostaje późniejsza prawidłowa higiena domowa.

 

Jeżeli stan przyzębia wymaga bardziej zaawansowanego leczenia, lekarz może zaproponować dalszą diagnostykę i odpowiednie postępowanie. Profesjonalne usuwanie płytki i kamienia jest jednym z podstawowych elementów kontroli chorób przyzębia.

Prawidłowo wykonany skaling jest standardową procedurą stomatologiczną służącą do usuwania złogów nazębnych.

 

Nie należy utożsamiać chwilowego uczucia „innej powierzchni zęba” po zabiegu z uszkodzeniem szkliwa.

 

Pacjent przyzwyczajony do obecności kamienia może po jego usunięciu zauważyć między zębami przestrzenie albo mieć wrażenie, że zęby są inaczej ukształtowane.

 

W rzeczywistości często dopiero po usunięciu złogów można poczuć naturalny kształt oczyszczonych zębów.

To również częsta obawa. Kamień może przez dłuższy czas wypełniać przestrzenie pomiędzy zębami.

 

Po jego dokładnym usunięciu Pacjent może nagle zobaczyć przestrzeń, której wcześniej pozornie nie było.

 

Nie oznacza to, że skaling „zrobił dziurę”.

 

Usunięty został materiał, który nie powinien znajdować się na powierzchni zębów.

 

Jeżeli jednocześnie występuje utrata tkanek przyzębia, stan ten powinien zostać oceniony przez lekarza.

Jedną z możliwych przyczyn nieprzyjemnego zapachu z ust jest nagromadzenie płytki bakteryjnej, kamienia oraz stan zapalny dziąseł.

 

W takich sytuacjach profesjonalne oczyszczenie i poprawa higieny domowej mogą być ważnym elementem postępowania.

 

Nieświeży oddech może mieć jednak również inne przyczyny.

 

Dlatego jeżeli problem utrzymuje się mimo prawidłowej higieny jamy ustnej, warto poszukać jego źródła zamiast jedynie maskować go płynem do płukania ust.

Nie istnieje jedna częstotliwość właściwa dla każdego Pacjenta.

 

To ważne, ponieważ higienizacja bywa automatycznie kojarzona z zasadą: „raz na pół roku”.

 

Dla części osób taki harmonogram może być odpowiedni.

 

Inni mogą wymagać częstszej kontroli i profesjonalnego oczyszczania, a jeszcze inni – przy dobrym stanie jamy ustnej i niewielkiej tendencji do odkładania złogów – mogą mieć indywidualnie ustalony inny odstęp.

 

Znaczenie mają między innymi:

• – tempo odkładania się kamienia,
• – stan dziąseł i przyzębia,
• – jakość higieny domowej,
• – aparaty ortodontyczne,
• – implanty i odbudowy protetyczne,
• – wcześniejsze choroby przyzębia,
• – indywidualne czynniki ryzyka.

 

Dlatego zamiast przyjmować jedną zasadę dla wszystkich, najlepiej ustalić indywidualny harmonogram wizyt higienizacyjnych.

Aparat stały tworzy dodatkowe miejsca, w których mogą zatrzymywać się płytka i resztki pokarmowe.

 

Dokładna higiena domowa staje się wtedy bardziej wymagająca.

 

Dlatego regularna kontrola czystości zębów jest bardzo ważna podczas leczenia ortodontycznego.

 

Profesjonalna higienizacja może być elementem ochrony zębów i dziąseł w trakcie terapii, a higienistka może również pomóc dobrać sposób czyszczenia okolic zamków i przestrzeni międzyzębowych.

 

Materiały NHS dotyczące higieny podczas leczenia ortodontycznego również zwracają uwagę, że aparaty utrudniają oczyszczanie i zwiększają znaczenie prawidłowej kontroli płytki.

Możliwość zdejmowania nakładek zdecydowanie ułatwia dostęp do powierzchni zębów podczas szczotkowania i czyszczenia przestrzeni międzyzębowych.

 

Nie zwalnia jednak z dbania o higienę.

 

Przed ponownym założeniem nakładki zęby powinny być odpowiednio oczyszczone zgodnie z zaleceniami lekarza.

 

Jeżeli Pacjent ma tendencję do gromadzenia kamienia lub osadów, profesjonalne wizyty higienizacyjne mogą pozostać istotnym elementem całego leczenia ortodontycznego.

Implant nie może ulec próchnicy w taki sposób jak naturalny ząb. Nie oznacza to jednak, że okolica implantu nie wymaga dokładnej higieny. Bardzo ważne są tkanki otaczające implant.

 

Dlatego Pacjent posiadający implanty powinien szczególnie dbać o:

• – codzienną higienę,
• – przestrzenie wokół odbudów,
• – regularne kontrole,
• – profesjonalne oczyszczanie zgodnie z indywidualnymi zaleceniami.

 

Technika i narzędzia wykorzystywane podczas higienizacji powinny być odpowiednio dobrane do istniejących odbudów.

Jeżeli na zębach znajduje się kamień i osad, warto najpierw odpowiednio oczyścić jamę ustną.

 

Dzięki temu stomatolog może lepiej ocenić rzeczywisty kolor zębów i ich stan.

 

Czasami Pacjent po profesjonalnym oczyszczeniu stwierdza, że naturalny odcień zębów wygląda znacznie lepiej, niż przypuszczał.

 

Jeżeli nadal zależy mu na zmianie koloru, można wtedy rozważyć wybielanie po odpowiedniej kwalifikacji.

 

Najpierw czyste i zdrowe zęby. Dopiero później zmiana ich koloru.

Profesjonalne oczyszczenie może być również jednym z etapów przygotowania do leczenia estetycznego i protetycznego.

 

Przed wykonaniem:

• – bondingu,
• – licówek,
• – koron,
• – większej metamorfozy uśmiechu
• – ważna jest ocena stanu zębów i dziąseł.

 

Estetyczna odbudowa nie powinna być wykonywana w oderwaniu od zdrowia jamy ustnej.

 

Jeżeli obecny jest stan zapalny dziąseł lub znaczna ilość złogów, pierwszym etapem może być właśnie higienizacja i poprawa warunków higienicznych.

Profesjonalnego usuwania kamienia nie należy zastępować przypadkowymi urządzeniami czy agresywnym mechanicznym czyszczeniem wykonywanym samodzielnie.

 

Domowa profilaktyka powinna opierać się przede wszystkim na:

• – prawidłowym szczotkowaniu,
• – regularnym oczyszczaniu przestrzeni międzyzębowych,
• – odpowiednio dobranych produktach do higieny,
• – kontroli stomatologicznej.

 

Jeżeli kamień już powstał, wymaga profesjonalnego usunięcia.

 

NHS również wskazuje, że podczas profesjonalnego „scale and polish” higienista lub dentysta usuwa nagromadzoną płytkę i twardy kamień.

Dobra wizyta higienizacyjna nie powinna kończyć się na mechanicznym usunięciu tego, co zdążyło się nagromadzić.

 

Bardzo ważne jest ustalenie: dlaczego złogi pojawiają się właśnie w tych miejscach?

 

Czasami problem wynika z techniki szczotkowania.

 

Czasami z pomijania przestrzeni międzyzębowych.

 

Czasami z ustawienia zębów, aparatu, korony lub innego miejsca wymagającego szczególnej uwagi.

 

Dlatego elementem profesjonalnej profilaktyki może być również instruktaż higieny dopasowany do konkretnego Pacjenta.

 

To właśnie on pomaga przenieść efekt wizyty z gabinetu do codziennego życia.

Największą część pracy Pacjent wykonuje każdego dnia w domu.

 

Profesjonalna higienizacja nie zastępuje codziennej pielęgnacji.

 

Podstawą pozostaje:

• – regularne i dokładne szczotkowanie,
• – oczyszczanie przestrzeni międzyzębowych,
• – prawidłowa technika,
• – dobranie odpowiednich akcesoriów,
• – regularne kontrole stomatologiczne.

 

Samo stosowanie płynu do płukania nie zastępuje mechanicznego oczyszczania zębów i przestrzeni między nimi. ADA podkreśla, że płyny mogą być uzupełnieniem higieny, ale nie jej zamiennikiem.

W NB Dental profilaktykę traktujemy jako integralną część kompleksowego leczenia.

 

Bo nawet najbardziej zaawansowana stomatologia nie zastąpi zdrowych, regularnie kontrolowanych zębów i dziąseł.

 

Podczas wizyty zakres higienizacji powinien wynikać z rzeczywistych potrzeb Pacjenta.

 

Może obejmować między innymi:

• – usuwanie kamienia,
• – oczyszczanie osadów i biofilmu,
• – polerowanie powierzchni,
• – ocenę higieny,
• – indywidualny instruktaż dotyczący pielęgnacji jamy ustnej.

 

Szczególną uwagę warto poświęcić Pacjentom posiadającym aparaty ortodontyczne, implanty, korony, mosty oraz osobom przygotowywanym do leczenia estetycznego.

 

Bo profilaktyka nie jest dodatkiem do leczenia. Jest jednym z elementów, które pomagają chronić jego efekt.

 

NB Dental Clinic znajduje się przy ul. Słowackiego 1a w Goleniowie i przyjmuje również Pacjentów ze Szczecina oraz innych miejscowości regionu.

Czym różni się skaling od piaskowania?

Skaling służy przede wszystkim do usuwania twardego kamienia nazębnego. Piaskowanie pomaga oczyszczać powierzchnie z biofilmu, osadu i części przebarwień zewnętrznych.

 

Czy piaskowanie usuwa kamień nazębny?

Nie powinno być traktowane jako zamiennik skalingu. Twardy kamień wymaga odpowiedniego profesjonalnego usunięcia.

 

Czy po piaskowaniu zęby będą bielsze?

Mogą wyglądać na jaśniejsze, jeśli wcześniej pokrywały je przebarwienia powierzchniowe. Piaskowanie nie zmienia jednak naturalnego koloru zęba tak jak wybielanie.

 

Czy skaling boli?

Odczucia są indywidualne. Przy zdrowych dziąsłach i niewielkiej ilości złogów zabieg często jest dobrze tolerowany. Większa wrażliwość może występować przy stanie zapalnym, odsłoniętych szyjkach lub większej ilości kamienia.

 

Czy po skalingu zęby mogą być wrażliwe?

U części Pacjentów może pojawić się czasowa nadwrażliwość, szczególnie jeżeli wcześniej kamień pokrywał okolice szyjek zębowych.

 

Czy skaling niszczy szkliwo?

Profesjonalny skaling jest standardową metodą usuwania złogów nazębnych. Powinien być wykonywany z wykorzystaniem odpowiednich narzędzi i techniki.

 

Po co wykonuje się polerowanie?

Polerowanie służy wygładzeniu oczyszczonych powierzchni zębów i może stanowić końcowy etap profesjonalnej higienizacji.

 

Czy trzeba robić skaling i piaskowanie jednocześnie?

Nie zawsze. Zakres zabiegu powinien zostać dopasowany do rodzaju i ilości złogów oraz stanu jamy ustnej konkretnego Pacjenta.

 

Jak często robić higienizację zębów?

Nie ma jednego harmonogramu odpowiedniego dla wszystkich. Częstotliwość zależy m.in. od tempa odkładania kamienia, stanu dziąseł, higieny, aparatów ortodontycznych, implantów i indywidualnego ryzyka.

 

Czy higienizacja może zastąpić codzienne mycie zębów?

Nie. Profesjonalne oczyszczanie uzupełnia codzienną higienę, ale jej nie zastępuje.

 

Czy przed wybielaniem warto zrobić higienizację?

W wielu przypadkach oczyszczenie zębów jest ważnym elementem przygotowania, ponieważ pozwala usunąć kamień i osady oraz ocenić rzeczywisty stan i kolor uzębienia.

Jeżeli na zębach widzisz osad, czujesz nierówności przy linii dziąseł albo masz wrażenie, że mimo regularnego szczotkowania zęby nie są dokładnie oczyszczone, warto sprawdzić stan jamy ustnej podczas profesjonalnej wizyty higienizacyjnej.

 

Nie musisz wiedzieć, czy potrzebujesz skalingu, piaskowania czy polerowania.

 

Zakres higienizacji powinien zostać dobrany do tego, czego rzeczywiście potrzebują Twoje zęby i dziąsła.

 

Umów wizytę higienizacyjną w NB Dental w Goleniowie i zadbaj o zdrowie jamy ustnej od podstaw.

 

NB Dental Clinic
ul. Słowackiego 1a
72-100 Goleniów
tel. +48 534 036 425
info@nbdental.pl

 

Zdrowy uśmiech nie zaczyna się od wybielania. Zaczyna się od czystych zębów i zdrowych dziąseł.